|
(Oparte na podstawie wędrówki ludu Bożego przez pustynię) |
|
|
|
|
| Mężczyźni i młodzieńcy, kobiety i starcy, dzieci i niemowlęta, wyruszają z pod jarzma egipskiej niewoli w podróż ku wolności, by odpocząć. Jednak nie osiągają zamierzonego celu.... Historia ta ukazuje wielkie znaczenie wiary i odpoczynku w życiu człowieka. Jest ostrzeżeniem i jednocześnie nawiązaniem do naszego codziennego życia - ludu wędrującego do „niebieskiego Kanaanu”, nawiązuje do siódmego dnia odpoczynku, który odgrywa szczególną rolę w historii ludzkości. |
|
| Podobnie jak Izrael wyszedł z niewoli egipskiej tak i my wychodzimy z niewoli grzechu wędrując do duchowego kananu. Narażeni jesteśmy na różne niebezpieczeństwa. Dziś należymy do innego przymierza, nie ciała lecz ducha (Kol 2,11-13). Wychodzimy z innego Egiptu i wędrujemy poprzez inną pustynię. Jesteśmy ludem Króla Chwał – Jego świętym narodem (Rz. 9,25). Naszą ojczyzną jest inny Kanaan i walczymy z innymi olbrzymami, posiadając także inną zbroje (II Kor 10,3-5). Pomimo, że Nowe Przymierze oparte jest na innych zasadach żyjemy w tej samej rzeczywistości, pracujemy i odpoczywamy, toczymy tę samą walkę z grzechem, pojawiają się te same pytania i wątpliwości. Podobnie jak Izrael wędrujący poprzez pustynię poszukujemy odpowiedzi, staramy się wierzyć albo wierzymy. |
| W tej wędrówce niezwykle istotna jest wiara. Ta sama wiara jaką posiadał lud prowadzony przez Mojżesza i wiara jaką posiada lud prowadzony przez Chrystusa ma niebagatelne znaczenie w osiągnięciu odpoczynku obiecanego ludowi Bożemu. Autor listu pisze: "Trwajmy mocno w wyznawaniu wiary", - "dopóki trwa to, co się nazywa ''dzisiaj'' ", (Hbr 3:13) utwierdzając nas tym samym że "obietnica wejścia do odpocznienia Jego jest dziś aktualna" (Hebr. 4:1) tzn. że jest przed nami. |
| Jak niezwykle istotna w wędrówce jest wiara wie o tym każdy podróżnik, jedziemy do domu wierząc że tam dojedziemy, jedziemy na wczasy wierząc, że tam odpocznieniemy. Bez wiary nie można osiągnąć zamierzonego celu. I właśnie autor jako uczestnik Nowego Przymierza odwołuje się bezpośrednio do serc czytelników, pisząc słowa: "dziś" , "...nie zatwardzajcie serc waszych." |
| Czytając rozdziały tego listu dochodzimy do kilku istotnych wniosków. Tematem przewodnim jest odpoczynek wzorowany na odpoczynku Boga charakteryzujący się zaprzestaniem pracy. Celem wedrówki Izraelitów była ziemia obiecana, dla nas analogicznie jest to niebo. Pokolenie które wychodzi z niewoli umiera na pustyni, nie wchodząc tym samym do "odpoczenienia" - Kanaanu - odpocznienia które przygotował Bóg. |
| Odpocznienie,(odpoczynek) i dzień sobotni w liście do hebrajczyków są ze sobą ściśle powiązane. Ten sam odpoczynek sobotni z czasów przed chrystusowych pełni dziś tę samą rolę w życiu człowieka, jednak jego znaczenie i treść staje się jeszcze głębsza. Sam autor niejako odkrywa sens i przesłanie dnia sobotniego w Nowym Przymierzu - dzień ten jest nie tylko cotygodniowym odpoczynkiem po pracy, przypominającym przeszłość i dzieło stworzenia, lecz jest także Dobrą Nowiną zwiastującą nadejście odpocznienia na wzór odpoczynku Bożego, charakteryzującego się zaprzestaniem pracy. |
| W liście nie ma żadnego sztywnego odwołania z przeszłości do przyszłości z pominięciem teraźniejszość, ponieważ słowa takie jak: "dziś", "pozostaje", "jeszcze trwa", oraz inne im podobne wyraźnie wskazują na dzisiejszą rzeczywistość, w której dzień ten odgrywa kluczową rolę. |
| Co ciekawe i ważne: autor pisząc o sobocie nie angażuje się w polemiczną obronę jej ważności, traktując ten dzień w sposób oczywisty i obowiązkowy. Traktuje odpoczynek jako istotny element naszego życia. Ogólnie odpoczynek pozwala pokonać długie dystanse, pozwala odpocząć. Wie o tym pracownik fizyczny, sportowiec i ten kto tylko pracuje "za biurkiem". Człowiek potrzebuje całkowitego odpoczynku umysłowego i fizycznego. Taka regeneracja sił jest bardzo potrzebna człowiekowi. Tę ważność mamy przypomnianą w kontrowersyjnym lecz prawdziwym oznajmieniu: "A zatem pozostaje odpoczynek szabatu dla ludu Bożego," (Hbr 4:9). Słowa te bardzo wyraźnie potwierdzają ważność odpoczynku sobotniego w Nowym Przymierzu, który pozostaje odpoczynkiem wędrującego ludu. |
| Greckie słowo "odpocznienie" w każdym innym wierszu zarówno w trzecim jak i czwartym rozdziale użyte jest jako "katapausis". Natomiast słowo "odpocznienie" w (Hbr 4,9) to "sabbatismos". Jest to jedyny przypadek tego słowa w Nowym Testamencie, które tym samym zawiera dosadne i wyraźne potwierdzenie ważności zachowywania siódmego dnia. Przede wszystkim jest to dobitne i wyraźne podsumowanie wszystkich poprzednich wypowiedzi o "odpoczynku" rozpoczynających się od wersetu (Hbr 3,7). Jak wiemy "sabbatismos" oznacza odpoczynek sobotni czyli dzisiejszą sobotę. W interlinarnym tłumaczniu ponadto czytamy: "Zatem pozostaje szabatowanie ludu Boga", a sens tych słów oddaje się jako "spoczynek świąteczny, świętowanie". Dlatego pozostaje spoczynek świąteczny, świętowanie w tym dniu nie jako duchowe odpocznienie, lecz fizyczne zaprzestanie jakiejkolwiek pracy. Nie ma co do tego żadnej wątpliwości - on "pozostaje" (hbr 4,9). |
| Słownik Biblijny: "The Anchor Bible Dictionary" oddaje znaczenie "sabbatismos": "Słowo to tłumaczone wprost z greckiego jest rzeczownikiem, i jest unikalnym słowem w Nowym Testamencie, odnośnie szabatu". "The Anchor Bible Dictionary" kontynuuje dalej wyjaśniając: "Autor listu do hebrajczyków (4:3-11) poprzez połączenie cytatów z Genesis 2:2 i Psalmu 95:7 wskazuje, że obietnica odpoczynku sobotniego pozostaje w Nowym Przymierzu jako całkowite dopełnienie planu dla ludu Bożego, ....... w czasach końcach zainaugurowanych wraz z ukazaniem się Jezusa Chrystusa. (Hbr 1:1-3)." Ten dzień staje się elementem łączącym przeszłość teraźniejszość i przyszłość, a jego znaczenie nie ulega przedawnieniu. |
| Rozważając historię wyjścia z niewoli, wędrówkę poprzez pustynię, a także słowa z listu do hebrajczyków i Psalmu 95, poznajemy podstawowy błąd wędrującego ludu. Słowa z psalmu 95 wersetu siódmego wyraźnie nawiązują do wędrówki: "Lud Jego pastwiska", oraz "owce w Jego ręku", A kolejne wersety podają przyczynę z powodu której nie wchodzą do ziemii obiecanej (Ps 95:8-11): "Nie zatwardzajcie serc waszych jak w buncie, jak w dzień kuszenia na pustyni, (9). gdzie kusili Mię ojcowie wasi przez wystawianie na próbę, chociaż widzieli dzieła moje przez czterdzieści lat. (10). Rozgniewałem się przeto na to pokolenie i powiedziałem: Zawsze błądzą w sercu. Oni zaś nie poznali dróg moich, (11). toteż przysiągłem w gniewie moim: Nie wejdą do mego odpoczynku. (BT) (Hbr 3:8-11) To brak wiary (wytrwania) staje się główną przyczyną błędu z powodu którego lud wędrujący poprzez pustynię nie osiąga obiecanego odpocznienia ( Hbr 3,19). |
| Teraz z perspektywy czasu: "Widzimy zatem, iż nie mogli wejść z powodu niedowiarstwa." (Hbr 3:19) (BT) Autor nie pozostaje obojętny wobec dawnych wydarzeń i ponownie wzywa chrześcijan, ukazując wielkie znaczenie wiary. Stwierdzając tym samym iż obietnica wejścia do Jego (czyli Bożego odpoczynku), którym była ziemia obiecana jest nadal aktualną obietnicą której nikt nie został pozbawiony. Ona stoi przed każdym z nas i dotyczy każdego z nas: "LękajMY się przeto, gdy jeszcze trwa obietnica wejścia do Jego odpoczynku, aby ktoś z was nie mniemał, iż jest jej pozbawiony." Hbr 4:1 (BT) . Wiecej (!), autor listu do hebr. pisze "LękajMY się ","starajMY się wejść do odpocznienia". Zatem sam autor listu do tego odpocznienia jeszcze nie wszedł! |
| Koniec trzeciego rozdziału ukazuje odpoczynek, którym była ziemia obiecana. Natomiast w czwartym rozdziale czytamy o innym odpoczynku - jest nim niebo. Wędrówka Izraela obrazuje naszą wędrówkę poprzez pustynię życia. Istotnie kiedy Izraelici pod wodzą Mojżesza wyszli z Egiptu nie znali drogi, znajdowali się na pustyni, i nie stanowili żadnej militarnej potęgi, zdani byli wyłącznie na Boga i na siebie. I my również gdy nie powierzymy swego życia Jezusowi nie dojdziemy do celu. Pomimo dzieł jakich dokonał wobec nich Bóg, Dobra Nowina, która również i nam jest zwiastowana nie została powiązana z wiarą. Są to słowa ostrzeżenia i bezpośredniego odwołania do naszej wiary, tym ostrzeżeniem dla nas jest przykład niewiary tych, którzy wyszli z Egiptu. |
| W liście czytamy o Dobrej Nowinie. Podobnie jak Izrael i myśmy ją otrzymali. Poprzez porównanie wersetów: drugiego i trzeciego stwierdzamy, że głosi ona przyszłe odpocznienie. Dla Izraelitów odpocznieniem była ziemia obiecana, analogicznie dla chrześcijan odpocznieniem jest niebo. "Albowiem i myśmy otrzymali dobrą nowinę, jak i tamci, lecz tamtym słowo usłyszane nie było pomocne, gdyż nie łączyli się przez wiarę z tymi, którzy je usłyszeli." (Hbr 4:2) (BT) |
| W kolejnym wersecie czytamy o wejściu do odpoczynku "Wchodzimy istotnie do odpoczynku my, którzy uwierzyliśmy, jak to powiedział: Toteż przysiągłem w gniewie moim: Nie wejdą do mego odpoczynku, aczkolwiek dzieła były dokonane od stworzenia świata." (Hbr 4:3) (BT) Znaczenie tych słów można również oddać jako "Wchodzimy bowiem", Wchodźmy bowiem", "Wchodzimy więc", "Wchodźmy więc", "Wchodzimy zaś". Z gramatycznego punktu widzenia jest to czas teraźniejszy, niedokonany. Autor nie napisał że do odpocznienia "weszliśmy" my którzy uwierzyliśmy lecz "do odpocznienia wchodzimy", a tym samym podkreślił, że odpocznienie jest przed nami. |
| Słowa: "Gdyby bowiem Jozue wprowadził ich do odpoczynku, nie mówiłby potem o innym dniu." - wskazują na ciągłość obietnicy, która trwa cały czas, wskazują na ten inny dzień, który nadejdzie. |
| Czy już dziś wchodzimy do odpocznienia? Kiedy ono następuje? O jakim dniu pisze autor? Do odpocznienia wchodzimy przez wiarę: "Wchodzimy istotnie do odpoczynku my, którzy uwierzyliśmy," Hbr 4:3 (BT) W wersecie (Hbr 4,1) czytamy iż obietnica wejścia do odpoczynku Jego jest przed nami, natomiast werset (Hbr 4,3) podaje iż wchodzimy do tegoż odpoczynku. Można zauważyć pewną sprzeczność, która wyjaśnia się wtedy gdy założymy iż mowa jest o odpoczynku Boga - sobocie. Istotnie tak jest w rzeczywistości, Z hebrajskiego szabat oznacza "skończyć", "zaniechać", a ponieważ definicja odpocznienia oparta jest na odpoczynku Boga po pracy - tylko w świetle tego spojrzenia możemy dojść do konkretnych wniosków. Odpocznienie jest przed nami. |
| Zatem do odpocznienia="Kanaanu" wchodzimy: "jeśli tylko aż do końca zachowamy niewzruszenie ufność i chwalebną nadzieję". "Baczcie, bracia, żeby nie było czasem w kimś z was złego niewierzącego serca, które by odpadło od Boga żywego," (Hebr. 3:12)(BW) "Te teksty mają wąski temat: słuchanie głosu Bożego "dziś", abyśmy nie pomarli na pustyni (w drodze do nieba) i weszli do odpocznienia - nieba." P. Jurewicz |
| Poprzez zaniechanie pracy Bóg wszedł do swego odpoczynku, odpoczynku do którego autor wyraźnie nawiązuje - dnia w którym odpoczął sam Bóg: "Powiedział bowiem /Bóg/ na pewnym miejscu o siódmym dniu w ten sposób: I odpoczął Bóg w siódmym dniu po wszystkich dziełach swoich." (BT) (Hbr 4:4) by w kolejnym wersecie powrócić do tematu odpocznienia. "I znowu na tym /miejscu/: Nie wejdą do mego odpoczynku." (Hbr 4:5). (BT) Bardzo łatwo zauważyć można że nie ma tu żadnej definicji odpocznienia duchowego, ani "bezgrzesznego życia" a sugerowanie tego jest nie na miejscu. Jest to bowiem odpoczynek od "DZIEŁ SWOICH": "Kto bowiem wszedł do odpocznienia jego, ten sam odpoczął od dzieł swoich, jak Bóg od swoich." (Hebr. 4:10) (BW) |
| Słowo "katapausis" tłumaczone jako odpocznienie, odnosi się w (3,18) do: - Bożego odpoczynku (ziemia obiecana) ("nie wejdą do odpoczynku Jego"); - "katapausis" w (4,1) to odpoczynek Boży odniesiony do dzisiejszego życia, do którego powinniśmy podążać ("pozostaje obietnica wejścia do Jego odpoczynku"); - wchodzimy do "katapausis" który daje Bóg (4,3); -"katapausis w (4,4) to siódmy dzień tygodnia odpoczynek Boga ("i zaczął odpoczywać Bóg w dniu siódmym"); -"katapausis" w (4,5) ("nie wejdą do odpoczynku mego"); jest odpoczynkiem Bożym; - "katapausis" w (4,8) to odpoczynek po niewoli ("Jeśliby Jozue zapewnił im odpoczynek"), którego nie może dać człowiek; - "sabbatismos" w (4,9) to odpoczynek w sobotni (pozostaje sobota), -"katapausis w (4,10) odpoczynek na podobieństwo Bożego odpoczynku (ten bowiem kto wszedł do odpoczynku Jego), - (4,11) mamy wejść do owego "katapausis", z tych wersetów wynika charakter odpoczynku: "odpoczynek po dziełach swoich". |
| Stwierdzamy iż odpoczynek (odpocznienie) o którym jest tu mowa jest bardzo mocno związany z siódmym dniem tygodnia, ma jego charakter. Kilkakrotnie wspomniane słowo odpocznienie odnosi się do odpoczynku "fizycznego", do "zakończenia działania Boga". Poprzez dzieło stworzenia sobota stała się nierozerwalnie związana z naszą rzeczywistością, z naszym życiem. Stanowi spójną całość z tym wszystkim czego doświadczamy i z tym co widzimy. Nie jest to jakieś odizolowane duchowe, nieznane pojęcie, lecz fizyczny odpoczynek po pracy. To właśnie odpoczynek sobotni (Hbr 4:5), który pozostaje (Hbr 4:9), jest odpoczynkiem Boga (Hbr 4:4), i odpoczynkiem który nadejdzie (Hbr 4:5). Stanowi spójną całość wraz przeszłością, teraźniejszością i przyszłością. |
| Ważność zachowywania siódmego dnia tygodnia w Nowym Przymierzu jest podkreślona bardzo wyraźnie w Hbr 4,9. Ponadto słowo: "Jego" (hbr 4,10) określa ten szczególny Boży charakter odpoczynku (odpoczenienia), który charakteryzuje się zaprzestaniem pracy, a odpocznienie to wcale nie oznacza bezgrzesznego życia. "10. Kto bowiem wszedł do Jego odpoczynku, odpocznie po swych czynach, jak Bóg po swoich. (Hbr 4:10) (BT) |
| "dlatego Bóg na nowo wyznacza pewien dzień - "dzisiaj" - po upływie dłuższego czasu, mówiąc przez Dawida, jak to przedtem zostało powiedziane: Dziś, jeśli głos Jego usłyszycie, nie zatwardzajcie serc waszych. (Hbr 4:7) (BT) 8. "Gdyby bowiem Jozue wprowadził ich do odpoczynku, nie mówiłby potem o innym dniu." 9. "A zatem pozostaje odpoczynek szabatu dla ludu Bożego." 10. Kto bowiem wszedł do Jego odpoczynku, odpocznie po swych czynach, jak Bóg po swoich. (Hbr 4:8-10) (BT) A ponieważ Jozue nie wprowadził ich do odpoczynku, dlatego pozostaje odpoczynek sobotni (hbr 4,9) i obietnica wejścia do odpoczynku Boga (hbr 4,5;4,7). |
| "Śpieszmy się więc wejść do owego odpoczynku, aby nikt nie szedł za tym samym przykładem nieposłuszeństwa." (Hbr 4:11) Autor listu do hebrajczyków pisze: "śpieszmy się, starajmy się wejść do odpocznienia" podsumowując tym samym swą wypowiedź. Nawołuje społeczność do poruszaniu się naprzód, ku zbawieniu, ku wieczności,.... Utożsamia się z "podróżnikami" stwierdzając tym samym że do odpocznienia jeszcze nie wszedł. |
| Wiara nie jest sama w sobie czymś szczególnym jeżeli nie jest wyznawana. Dlatego trzymajmy się mocno tego wyznania, mając zawsze przy sobie Jezusa, który prowadzi nas przez życie wyznawając wiarę w to czego się spodziewamy. (14). Mając więc arcykapłana wielkiego, który przeszedł przez niebiosa, Jezusa, Syna Bożego, trwajmy mocno w wyznawaniu wiary.(15). Nie takiego bowiem mamy arcykapłana, który by nie mógł współczuć naszym słabościom, lecz doświadczonego we wszystkim na nasze podobieństwo, z wyjątkiem grzechu. (Hbr 4:14-15) |
| Ta historia uświadamia wielkie znacznie wiary w osiągnięciu odpocznienia. Wiara o której czytamy jest wiarą w Boże prowadzenie, a odpocznienie - obietnicą którą otrzymaliśmy od Boga. Kiedy przestudiujemy słowa tego listu zrozumiemy ogromne znaczenie wiary i siódmego dnia odpoczynku w naszej ziemskiej wędrówce. |
|
Autor utożsamia wiarę z zachowywaniem soboty, ponieważ - ten cotygodniowy "odpoczynek sobotni" ("sabbatismos") jest nie tylko zewnętrzną manifestacją wewnętrznego pokoju, ale także manifestacją wiary w zbawienie prowadzące wyłącznie przez Chrystusa. (Hbr 4,3-11), - ten cotygodniowy "odpoczynek sobotni" jest nie tylko odzwierciedleniem naszego wewnętrznego stanu ale także wskazuje innym na przyszłe odpocznienie i zaprzestanie pracy (4,10). - ten cotygodniowy "odpoczynek sobotni" jest dniem świętym chrześcijan. "dla ludu Bożego" - ten cotygodniowy "odpoczynek sobotni" jest symbolem uwolnienia a ono musi być zapoczątkowane już dziś (Hbr 4,7), w naszym sercu, aby znalazło wypełnienie na nowej ziemii. |
| Autor zwraca naszą uwagę na wiarę, a ponadto utwierdza nas w kilku istotnych sprawach życia chrześcijańskiego. Otóż obok wiary wykazuje on istotną ważność biblijnej soboty sięgając aż początków stworzenia, a kończy na przyszłości. To sobota staje się ewangelią, radosną nowiną, głoszącą wspaniałą nowinę odpoczynku, jest obietnicą która jest aktualna wraz z tym dniem (Hbr 4,2). Poprzez twórcze porównanie "naszej teraźniejszości" z przeszłością, autor listu podkreśla że cotygodniowa sobota jest czymś więcej niż tylko pamiątką wyzwolenia przez Boga Izraelitów od niewolnictwa w Egipcie (Exodus 20,8-11; Deuteronomium 5,12-15) - jest pamiątką stworzenia (Hbr 4,4), jest dniem który pozostaje (Hbr 4,9), jest odpoczynkiem do którego podążamy, a przede wszystkim elementem łączącym przeszłość (Hbr 4,4), przyszłość (Hbr 4,10) i teraźniejszość (Hbr 4,9). |
| List do hebrajczyków adresowany jest do nawróconych Żydów, którzy nie potrzebowali napomnień odnośnie soboty, pomimo to przypomnienie obowiązku jej zachowywania zostało zawarte w (Hbr 4,9). Autor poprzez przejście ze Starego do Nowego Testamentu wyjaśnia jej znaczenie. Sobota długo była rozważana jako wyłącznie żydowska, oraz identyfikująca Żydów jako "lud Boży". Ponadto w czasach Chrystusa była obciążona górą dodatkowych przepisów, a wielki ciężar nałożony przez legalizm spowodował iż w zachowywaniu jej zabrakło podstawowego przesłania. W Nowym Przymierzu sobota niesie swą czystą prawdziwą treść. |
| Autor ukazując hebrajczykom z innej perspektywy zachowywanie soboty, traktuje ją nie jako Boży nakaz, lecz jako radosną Nowinę, oni nie potrzebowali napomnień, gdyż jej zachowywanie było czymś naturalnym. Jego słowa zwracają uwagę na głębszą treść tego cotygodniowego odpoczynku. |
| Autor listu podjął się trudnej ale bardzo obrazowej interpretacji wiary w połączeniu z dniem odpoczynku podając przykład wędrującego ludu Bożego przez pustynię. Następnie czytamy iż obietnica wejścia do odpocznienia przytoczona przez Dawida pomimo iż żył on kilka wieków później po wkroczeniu do ziemi obiecanej jest wyraźnie zaznaczona jako nadal obowiązująca, (Ps 95) To potwierdza wciąż aktualne jej znaczenie. Tym samym słowa te są odwołaniem do naszej wiary i nawołaniem do otwartości serca, (Ps 95,8), są przestrogą przed gniewem Bożym (Ps 95,11) i potwierdzeniem Bożego prowadzenia (Ps 95,7), a przede wszystkim potwierdzają ciągłości i ważności obietnicy wejścia do odpocznienia, odpocznienia, którym już nie jest ziemia obiecana. |
| Czy można więcej wymagać od autora listu do Hebrajczyków odnośnie soboty, który oddał pełne znaczenie planu Bożego? Dawniej sobota była rozumiana jako identyfikacja Boga z ludem Bożym i wskazywała na dzień zakończenia stwarzania świata. Ukazana w Nowym Testamencie wskazuje na przyszłość i jest uwieńczeniem ziemskiej wędrówki. |
| W ten oto sposób "odpoczynek sobotni" zawiera w sobie uczczenie - stworzenia, doświadczenie - zbawienia, nawołuje społeczność do wiary w celu poruszania się naprzód ku dopełnieniu całkowitej wewnętrznej odnowy i osiągnięcia przyszłego wiecznego kanaanu. W ten oto sposób wyjawiona zostaje całkowita realizacja planu dla ludu Bożego. |
| opracowal i zestawił Grzegorz Glowala na podstawie: Pisma Świętego rozmów na Elias internet group oraz książki od soboty do niedzieli Samuelle Bacchiocchi |